Olivier Lebecque, Ana Falticeanu, Nicolas Mulquin
Khoa X quang, Đại học Công giáo Louvain, Bệnh viện Đại học UCL Namur, Yvoir, Bỉ
Một phụ nữ 64 tuổi được chuyển đến để siêu âm sau khi bà than phiền có nhiều nốt sần gây đau ở gót chân. Bác sĩ da liễu của bà đã đề xuất chẩn đoán là các nốt sần do áp lực. Bệnh nhân có các nốt sần cùng màu da, nhô ra từ phía ngoài của cả hai gót chân, đặc biệt là khi đứng. Siêu âm tần số cao (18-5 MHz) được thực hiện khi ở tư thế đứng.
Đầu tiên, đầu dò được đặt lên mà không tạo áp lực. Kết quả cho thấy mô dưới da có độ hồi âm thấp nhẹ – chủ yếu là các thùy mỡ – nhô ra từ 4 đến 5 mm vào lớp bì có độ hồi âm cao nhẹ (hình 1a), không có mạch máu bất thường. Sau đó, chúng tôi tạo áp lực nhẹ bằng đầu dò, và mô nhô ra trước đó đã trở lại trong mô tế bào dưới da, giống như một thoát vị có thể nắn được (hình 1b). Không tìm thấy tổn thương nào khác và chẩn đoán các nốt sần do áp lực do đó đã được xác nhận.
Hình 1. a) Hình ảnh siêu âm thang xám gót chân khi không có áp lực đầu dò cho thấy một nốt sần do áp lực là mô dưới da có độ hồi âm thấp nhẹ (*) nhô ra 4,5 milimét vào lớp bì (bệnh nhân đang đứng); b) Khi tạo áp lực nhẹ, mô nhô ra trước đó đã trở lại khoang ban đầu của nó; c) Hình thái lâm sàng của các nốt sần cùng màu da và hơi vàng (mũi tên) khi bệnh nhân đang đứng; d) Hình thái lâm sàng của gót chân khi nghỉ ngơi (không tiếp xúc với mặt đất).
Sần do áp lực (Piezogenic papules) là các thoát vị nhỏ của mô mỡ dưới da vào lớp bì. Khi thăm khám thực thể, chúng xuất hiện dưới dạng các nốt sần chắc, màu vàng đến cùng màu da ở gót chân và/hoặc mặt lòng cổ tay (hình 1c, d), trở nên rõ hơn khi có áp lực . Thường không có triệu chứng, những tổn thương này rất phổ biến, với tỷ lệ được báo cáo lên tới 76-86% trong dân số nói chung . Chẩn đoán có thể được thực hiện bằng lâm sàng, nhưng siêu âm tần số cao có thể được sử dụng để xác nhận nếu cần, cho thấy mô dưới da bị thoát vị vào trong lớp bì. Sinh thiết thường không cần thiết.
Một số yếu tố nguy cơ đã được xác định (béo phì, bàn chân bẹt, đứng trong thời gian dài, các vận động viên như vận động viên chạy đường dài), và các mối liên hệ đã được nghi ngờ với các rối loạn collagen như hội chứng Ehlers-Danlos. Các nốt sần ở bàn chân có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, và có một biến thể bất thường ở trẻ sơ sinh không chịu trọng lượng. Vì hầu hết bệnh nhân không bị đau, tình trạng này chủ yếu là mối bận tâm về thẩm mỹ. Nếu các tổn thương gây đau, nên xem xét các biện pháp quản lý bảo tồn (ví dụ: điều chỉnh hành vi, giảm cân, tránh đứng lâu) trước tiên, sau đó là mang vớ nén, đệm gót chân và dụng cụ chỉnh hình. Các kỹ thuật xâm lấn hơn nên được dành cho những trường hợp khó.
Lược dịch từ medultrason.ro
